คลิปเก่าจากเมียนมาและญี่ปุ่นถูกแชร์ว่าเป็นภาพจากเหตุแผ่นดินไหวนอกชายฝั่งญี่ปุ่นในเดือนเมษายน 2569
- เผยแพร่ วันที่ 24 เมษายน 2569 เวลา 11:14
- ใช้เวลาอ่านประมาณ 1 นาที
- เขียนโดย: Chayanit ITTHIPONGMAETEE, AFP ประเทศไทย
เมื่อวันที่ 20 เมษายน 2569 เกิดเหตุแผ่นดินไหวขนาด 7.7 นอกชายฝั่งทางตอนเหนือของญี่ปุ่น โดยในช่วงเวลาดังกล่าว คลิปวิดีโอสองคลิปถูกแชร์บนโลกออนไลน์พร้อมคำกล่าวอ้างว่าเป็นภาพขณะเกิดเหตุแผ่นดินไหวดังกล่าว แต่ที่จริงแล้ว ทั้งสองคลิปนี้เป็นคลิปเก่า โดยคลิปแรกบันทึกเหตุการณ์ภายในร้านค้าแห่งหนึ่งในเมียนมาขณะเกิดแผ่นดินไหวรุนแรงในเดือนมีนาคม 2568 ขณะที่อีกคลิปมาจากเหตุแผ่นดินไหวในช่วงวันปีใหม่ของญี่ปุ่นในปี 2567
"ภาคเหนือของญี่ปุ่นเกิดแผ่นดินไหวอย่างรุนแรงวัดขนาดถึง 7.4 ริกเตอร์โจมตี" โพสต์เฟซบุ๊กเมื่อวันที่ 21 เมษายน 2569 เขียนคำบรรยาย
"เนื่องจากมีความเสี่ยงที่จะเกิดคลื่นอันตราย รัฐบาลจึงออกประกาศเตือนภัยสึนามิและขอให้ประชาชนที่อาศัยอยู่ตามชายฝั่งอพยพไปยังที่ปลอดภัยโดยทันที"
โพสต์ดังกล่าวแชร์วิดีโอที่เผยให้เห็นเหตุการณ์ขณะเกิดแผ่นดินไหวภายในร้านค้าแห่งหนึ่ง โดยพนักงานต่างหมอบหลบและวิ่งหนีขณะที่ผนังภายในร้านพังถล่มลงมา
ในวันเดียวกัน อีกคลิปที่ถูกแชร์ในโพสต์เฟซบุ๊กเผยให้เห็นเหตุการณ์ภายในร้านรองเท้าแห่งหนึ่ง โดยบรรดาลูกค้าต่างพากันหมอบลงกับพื้น ขณะที่โคมไฟบนเพดานและชั้นวางของสั่นไหวอย่างรุนแรงจากแรงสั่งสะเทือนของแผ่นดินไหว
คำบรรยายคลิประบุว่า "บรรดา 'นักช้อป' ต่างก้มหัวหลบข้าวของที่หล่นลงมาในร้านขายรองเท้า ขณะเกิดเหตุแผ่นดินไหวรุนแรงที่ญี่ปุ่น จากกรณีเมื่อช่วงบ่ายเมื่อวานนี้ (20 เม.ย. 69) เวลา 16.52น. ตามเวลาท้องถิ่น (14.52น. ตามเวลาในไทย)"
คลิปวิดีโอเหล่านี้ถูกแชร์พร้อมคำกล่าวอ้างลักษณะเดียวกันในหลายภาษาบนสื่อสังคมออนไลน์ หลังประเทศญี่ปุ่น ซึ่งเป็นหนึ่งในประเทศที่เกิดเหตุแผ่นดินไหวบ่อยที่สุดในโลก เผชิญกับเหตุแผ่นดินไหวขนาด 7.7 เมื่อวันที่ 20 เมษายนที่ผ่านมา (ลิงก์บันทึก)
เหตุแผ่นดินไหวดังกล่าวส่งแรงสั่นสะเทือนไปทั่วพื้นที่ทางตอนเหนือของญี่ปุ่น และก่อให้เกิดคลื่นสึนามิสูงถึง 80 เซนติเมตร (ประมาณ 31 นิ้ว) ที่ท่าเรือเมืองคูจิ จังหวัดอิวาเตะ แรงสั่นสะเทือนดังกล่าวยังรุนแรงจนทำให้อาคารสูงหลายแห่งในกรุงโตเกียว ซึ่งอยู่ห่างจากจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหวหลายร้อยกิโลเมตรเกิดการสั่นไหวด้วย
อย่างไรก็ตาม คลิปวิดีโอที่ถูกนำมาแชร์บนสื่อสังคมออนไลน์เหล่านี้ ไม่ใช่ภาพความเสียหายจากเหตุแผ่นดินไหวเมื่อวันที่ 20 เมษายน 2569
แผ่นดินไหวเมียนมาปี 2568
จากการค้นหาภาพย้อนหลังบนกูเกิลโดยใช้เฟรมสำคัญของคลิปแรก AFP พบคลิปเดียวกันนี้ถูกเผยแพร่ทางติ๊กตอกเมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม 2568 โดยบัญชีชื่อ 'Ladybug' ซึ่งเป็นบริษัทค้าผลิตภัณฑ์ความงาม (ลิงก์บันทึก)
คำบรรยายคลิประบุเป็นภาษาพม่าว่า "พนักงานทุกคนหนีออกมาได้อย่างปลอดภัยในระหว่างการสั่นสะเทือนครั้งแรก และอาคารได้พังถล่มลงมาในช่วงการสั่นสะเทือนครั้งที่สอง สำหรับผู้ที่สอบถามเข้ามาว่าทุกคนปลอดภัยหรือไม่ ขอบคุณทุกคนสำหรับกำลังใจและการสนับสนุน"
นอกจากนี้ AFP ยังพบตัวเลขวันที่ "28-03-2025" ปรากฏอยู่ที่บริเวณมุมขวาบนของคลิปต้นฉบับ โดยชุดตัวเลขนี้มักถูกตัดออกหรือปิดทับเมื่อถูกนำไปแชร์พร้อมคำกล่าวอ้างเท็จ
เมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2568 เกิดแผ่นดินไหวขนาด 7.7 ทางตะวันตกเฉียงเหนือของเมืองสะกาย ตอนกลางของประเทศเมียนมา (ลิงก์บันทึก) เหตุแผ่นดินไหวรุนแรงครั้งนี้ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตกว่า 3,800 ราย และประชาชนหลายหมื่นคนต้องกลายเป็นคนไร้บ้าน
เพจเฟซบุ๊กของร้านค้ายังแชร์วิดีโอเดียวกันเมื่อวันที่ 11 พฤษภาคม 2568 โดยเขียนประกาศว่า มีความจำเป็นต้องรื้อถอนสาขาดังกล่าวของร้านที่ตั้งอยู่บนถนนสาย 62 ในเมืองมัณฑะเลย์จากความเสียหายที่เกิดจากเหตุแผ่นดินไหวดังกล่าว (ลิงก์บันทึก)
"เรากำลังมองหาสถานที่ตั้งร้านแห่งใหม่ และจะกลับมาเปิดให้บริการอีกครั้งในเร็ว ๆ นี้" ส่วนหนึ่งของคำบรรยายระบุ
ก่อนหน้านี้ AFP ได้ตรวจสอบคลิปดังกล่าว หลังพบว่ามีการแชร์คลิปนี้อย่างผิด ๆ ว่าเป็นเหตุแผ่นดินไหวในรัสเซียและฟิลิปปินส์ในปี 2568
แผ่นดินไหวญี่ปุ่น 2567
จากการค้นหาภาพย้อนหลังโดยใช้เฟรมสำคัญจากคลิปที่สอง AFP พบคลิปต้นฉบับปรากฏบนโพสต์อินสตาแกรมเมื่อวันที่ 1 มกราคม 2567 (ลิงก์บันทึก)
คำบรรยายภาษาญี่ปุ่นได้ติดแฮชแท็ก #แผ่นดินไหวอิชิกาวะ และ #แผ่นดินไหวโนโตะ ไว้ด้วย
เมื่อวันขึ้นปีใหม่ 2567 เกิดเหตุแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ที่ถล่มคาบสมุทรโนโตะในญี่ปุ่นตอนกลาง และส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตกว่า 700 ราย (ลิงก์บันทึก) แรงสั่นสะเทือนดังกล่าวเป็นเหตุให้อาคารบ้านเรือนพังถล่มเป็นวงกว้าง เกิดเพลิงไหม้รุนแรง และระบบสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐานได้รับความเสียหายอย่างหนัก ซึ่งส่งผลกระทบต่อประชาชนจำนวนมากในช่วงเทศกาลปีใหม่
นอกจากนี้ AFP ยังพบคลิปวิดีโอที่แสดงเหตุการณ์เดียวกันบนช่องยูทูบชื่อ "คลังข้อมูลแผ่นดินไหวและสึนามิโนโตะปี 2567" โดยคำบรรยายระบุว่า เป็นภาพเหตุแผ่นดินไหวภายในมิตซึอิเอาท์เล็ตพาร์ค (Mitsui Outlet Park) ในเมืองโอยาเบะ (ลิงก์บันทึก)
คลิปยังเผยให้เห็นป้าย "SALE" และโลโก้ของแบรนด์กีฬา Nike ซึ่งสอดคล้องกับภาพถ่ายของร้าน ABC-Mart Sports Outlet ภายในมิตซึอิเอาท์เล็ตพาร์คแห่งนี้ (ลิงก์บันทึก) อีกทั้งตำแหน่งของร้านยังตั้งอยู่ตรงข้ามกับร้าน Asics ซึ่งสอดคล้องกับแผนผังร้านค้าของเอาท์เล็ตดังกล่าวด้วย (ลิงก์บันทึก)
AFP ได้ตรวจสอบคำกล่าวอ้างเท็จที่เกี่ยวข้องกับเหตุแผ่นดินไหวเมื่อวันที่ 20 เมษายน 2569 สามารถอ่านรายงานภาษาไทยได้ที่นี่
สงวนลิขสิทธิ์ © AFP 2560-2569 การใช้เนื้อหาในลักษณะเชิงพาณิชย์จำเป็นต้องสมัครเป็นสมาชิก ข้อมูลเพิ่มเติม
พบเนื้อหาที่คุณต้องการให้เอเอฟพีตรวจสอบ?
ติดต่อเรา
