คลิปเก่าถูกนำมาแชร์อย่างผิด ๆ ว่าเป็นความเสียหายจากเหตุแผ่นดินไหวล่าสุดในญี่ปุ่น
- เผยแพร่ วันที่ 24 เมษายน 2569 เวลา 05:28
- ใช้เวลาอ่านประมาณ 2 นาที
- เขียนโดย: Ei SAN, Livia LIU, Grace MOON, AFP ประเทศไทย, AFP ฮ่องกง, AFP เกาหลีใต้
- แปลและดัดแปลง โดย Chayanit ITTHIPONGMAETEE, AFP ประเทศไทย
หลังเกิดเหตุแผ่นดินไหวขนาด 7.7 บริเวณนอกชายฝั่งตะวันออกเฉียงเหนือของญี่ปุ่นเมื่อวันที่ 20 เมษายน 2569 ผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์จำนวนหนึ่งได้แชร์คลิปวิดีโอโดยอ้างว่าเป็นภาพจากเหตุแผ่นดินไหวดังกล่าว อย่างไรก็ตาม คลิปเหล่านี้แสดงภาพภัยพิบัติในอดีตที่ถูกนำมาแชร์อย่างผิด ๆ โดยคลิปแรกนั้นเผยให้เห็นภาพความเสียหายหลังจากเหตุแผ่นดินไหวที่จังหวัดหนึ่งในภาคตะวันตกของญี่ปุ่นเมื่อวันขึ้นปีใหม่ปี 2567 ส่วนอีกคลิปเป็นภาพเหตุการณ์แผ่นดินไหวและสึนามิครั้งใหญ่เมื่อเดือนมีนาคม 2554
"ด่วนนนนน ขณะนี้คลื่นสึนามิกำลังซัดเข้าชายฝั่งทางตะวันออกเฉียงเหนือของญี่ปุ่น หลังเกิดแผ่นดินไหวขนาด 7.4 แมกนิจูด นี่คือภาพวีดีโอในการเกิดแผ่นดินไหว..." โพสต์เฟซบุ๊กเมื่อวันที่ 20 เมษายน 2569 เขียนคำบรรยาย
โพสต์ดังกล่าวแชร์วิดีโอที่ถ่ายจากกล้องติดรถยนต์ โดยเผยให้เห็นถนนที่สั่นสะเทือนอย่างรุนแรง และได้ยินเสียงคนในรถยนต์กรีดร้องด้วยความตกใจ
โพสต์ดังกล่าวได้รับการกดถูกใจกว่า 6,300 ครั้งและถูกแชร์ต่อกว่า 380 ครั้ง
ขณะเดียวกัน อีกโพสต์เฟซบุ๊กได้แชร์คำบรรยายทั้งในภาษาอังกฤษและภาษาไทย โดยข้อความส่วนหนึ่งระบุว่า "เหตุการณ์แผ่นดินไหวรุนแรงขนาด 7.4 (7.7)ที่เกิดขึ้นนอกชายฝั่งจังหวัดอิวาเตะ (Iwate) และส่งผลกระทบถึงฮอกไกโด (Hokkaido) เมื่อช่วงเย็นวันนี้ (20 เมษายน 2026)"
"คลิปนี้คือเหตุการณ์ ปัจจุบันสดๆ ร้อนๆ ของวันนี้เลยครับ (วันจันทร์ที่ 20 เมษายน 2026) โดยทางกรมอุตุนิยมวิทยาญี่ปุ่น (JMA) ได้ปรับระดับความรุนแรงจาก 7.4 เป็น 7.7 ในช่วงค่ำที่ผ่านมา"
วิดีโอความยาวกว่า 5 นาทีในโพสต์แสดงคลื่นน้ำขนาดใหญ่ซัดเข้าเมืองชายฝั่งจนทำให้สิ่งของและรถยนต์ถูกพัดพาไปตามกระแสน้ำ
วิดีโอทั้งสองฉบับนี้ยังถูกแชร์พร้อมคำกล่าวอ้างลักษณะเดียวกันในโพสต์ในภาษาต่าง ๆ เช่น ภาษาจีน อังกฤษ และญี่ปุ่น
คลิปเหล่านี้ปรากฏหลังญี่ปุ่น ซึ่งมีประชากรราว 125 ล้านคนและเป็นหนึ่งในประเทศที่เกิดแผ่นดินไหวบ่อยครั้งที่สุดในโลก เผชิญกับเหตุแผ่นดินไหวนอกชายฝั่งขนาด 7.7 เมื่อวันที่ 20 เมษายน ที่ผ่านมา (ลิงก์บันทึก)
เหตุแผ่นดินไหวดังกล่าวส่งแรงสั่นสะเทือนไปทั่วพื้นที่ทางตอนเหนือของญี่ปุ่น และก่อให้เกิดคลื่นสึนามิสูงถึง 80 เซนติเมตร ที่ท่าเรือเมืองคูจิ จังหวัดอิวาเตะ
อย่างไรก็ตาม คลิปวิดีโอที่แพร่สะพัดอยู่บนสื่อสังคมออนไลน์ไม่ใช่ภาพความเสียหายจากเหตุแผ่นดินไหวเมื่อวันที่ 20 เมษายน ซึ่งไม่พบรายงานความเสียหายรุนแรง (ลิงก์บันทึก)
แผ่นดินไหวปี 2567
จากการค้นหาภาพย้อนหลังบนกูเกิลโดยใช้เฟรมสำคัญจากคลิปแรก AFP พบคลิปที่ยาวกว่าและยังไม่ถูกครอปออกปรากฏบนช่องยูทูบของสถานีข่าว MBS News ของญี่ปุ่นเมื่อวันที่ 11 มกราคม 2567 (ลิงก์บันทึก)
คำบรรยายวิดีโอภาษาญี่ปุ่นระบุว่า คลิปดังกล่าวมาจากเหตุการณ์ระหว่างเกิดแผ่นดินไหวที่คาบสมุทรโนโตะในช่วงวันขึ้นปีใหม่ (ลิงก์บันทึก) ซึ่งเหตุแผ่นดินไหวขนาด 7.5 ครั้งนั้นถือเป็นภัยพิบัติที่รุนแรงที่สุดในรอบกว่าทศวรรษของญี่ปุ่นซึ่งส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตเกือบ 470 ราย
และเมื่อ AFP ค้นหาด้วยคำสำคัญบนกูเกิลเพิ่ม พบว่าวิดีโอเดียวกันนี้เคยถูกเผยแพร่มาก่อนในโพสต์ X เมื่อวันที่ 6 มกราคม 2567 โดยผู้ใช้งานที่เผยแพร่คลิปนี้ได้บอกเล่าประสบการณ์การอพยพพร้อมกับครอบครัวในช่วงที่เกิดแผ่นดินไหว (ลิงก์บันทึก)
นอกจากนี้ ภาพในวิดีโอยังสอดคล้องกับภาพระดับถนนบนแผนที่กูเกิล ที่บริเวณทางแยกหนึ่งในเมืองอานามิซุ จังหวัดอิชิกาวะ ทางชายฝั่งตะวันตกของญี่ปุ่น (ลิงก์บันทึก)
แผ่นดินไหวและสึนามิปี 2554
การค้นหาภาพย้อนหลังโดยใช้เฟรมสำคัญจากคลิป พบคลิปเดียวกันปรากฏช่องยูทูบของสำนักข่าว All-Nippon News Network ของญี่ปุ่น ซึ่งเผยแพร่เมื่อวันที่ 17 มกราคม 2563 (ลิงก์บันทึก)
คำบรรยายระบุว่าคลิปดังกล่าวแสดงภาพผลกระทบจากคลื่นสึนามิในเมืองเคเซนนุมะเมื่อวันที่ 11 มีนาคม 2554 โดยเหตุแผ่นดินไหวขนาด 9.0 ซึ่งเป็นต้นเหตุให้เกิดสึนามิในครั้งนั้น ถือเป็นหนึ่งในภัยพิบัติทางธรรมชาติที่รุนแรงที่สุดในประวัติศาสตร์ของญี่ปุ่นที่ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตมากกว่า 18,000 ราย (ลิงก์บันทึกที่นี่ และ นี่)
ภาพในวิดีโอสอดคล้องกับภาพระดับถนนของเมืองเคเซนนุมะบนแผนที่กูเกิลซึ่งบันทึกไว้เมื่อเดือนกรกฎาคม 2554 (ลิงก์บันทึก) โดยเมืองดังกล่าวตั้งอยู่ห่างจากเมืองคูจิไปทางทิศใต้ประมาณ 140 กิโลเมตร
คลิปวิดีโอและภาพจากเหตุการณ์ในอดีตมักถูกนำมาแชร์เพื่อสร้างความเข้าใจผิดบนสื่อสังคมออนไลน์ในช่วงที่เกิดภัยพิบัติทางธรรมชาติ ซึ่งก่อนหน้านี้ AFP เคยตรวจสอบโพสต์ที่แชร์คลิปดังกล่าวในปี 2567
สงวนลิขสิทธิ์ © AFP 2560-2569 การใช้เนื้อหาในลักษณะเชิงพาณิชย์จำเป็นต้องสมัครเป็นสมาชิก ข้อมูลเพิ่มเติม
พบเนื้อหาที่คุณต้องการให้เอเอฟพีตรวจสอบ?
ติดต่อเรา
