ผู้หญิงสองคนนั่งดูโทรศัพท์มือถือในเชียงใหม่ วันที่ 31 ตุลาคม 2563 (AFP / Mladen Antonov)

ข่าวลวงเก่าที่แจ้งเตือนให้ปิดโทรศัพท์มือถือเนื่องจากจะมีรังสีคอสมิกผ่านเข้ามาใกล้โลก ได้ถูกนำกลับมาแชร์อีกครั้งในสื่อสังคมออนไลน์ในประเทศไทย

ลิขสิทธิ์ AFP 2560-2564 ขอสงวนลิขสิทธิ์

คำเตือนชุดหนึ่งได้ถูกแชร์อย่างต่อเนื่องทางเฟซุบุ๊ก ทวิตเตอร์ และไลน์ โดยระบุว่าจะมี “รังสีคอสมิกจากอวกาศที่อันตรายผ่านเข้ามาใกล้โลก” พร้อมคำแนะนำให้ปิดโทรศัพท์มือถือเพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายต่อร่างกาย คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญจากสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติประเทศไทยระบุว่าคำเตือนดังกล่าวเป็น “ข่าวปลอม” และขาดความเข้าใจในหลักการทางวิทยาศาสตร์ ขณะที่หน่วยงานด้านอวกาศนานาชาติต่างยืนยันว่ารังสีคอสมิกแทบไม่มีอันตรายต่อสิ่งมีชีวิตบนโลก

คำกล่าวอ้างนี้ถูกโพสต์ลงเฟซบุ๊กเมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2564 โพสต์ดังกล่าวได้แชร์ภาพถ่ายหน้าจอของข้อความที่ถูกส่งทางไลน์

ภาพถ่ายหน้าจอของโพสต์เฟซบุ๊กที่ทำให้เข้าใจผิด

ข้อความในภาพถ่ายหน้าจอดังกล่าวเขียนว่า “คืนนี้ 12:30 น. ถึง 3:30 น. อย่าลืมปิดโทรศัพท์มือถือแท็บเล็ตและอื่นๆ และวางไว้ให้ห่างจากร่างกายของคุณทีวีสิงคโปร์ประกาศข่าวนี้ กรุณาบอกครอบครัวและเพื่อนของคุณ คืนนี้จาก 00:30 น. ถึง 03:30 น. ดาวเคราะห์ของเราจะมีการแผ่นังสีที่สูงมาก รังสีคอสมิกจะผ่านเข้ามาใกล้โลก ดังนั้นโปรดปิดโทรศัพท์มือถือของคุณ อย่างวางอุปกรณ์ไว้ใกล้กับร่างกายเพราะอาจทำให้เกิดความเสียหายร้างแรงได้ หากคุณไม่เชื่อคุณสามารถตรวจสอบ Google และ NASA BBC News ส่งข้อความนี้ให้ทุกคนที่คุณรัก”

คำกล่าวอ้างเดียวกันถูกแชร์ทางเฟซบุ๊กที่นี่ นี่ นี่และนี่ โดยได้มีการแชร์คำเตือนดังกล่าวเป็นภาษาอังกฤษที่นี่ นี่และนี่ และทางทวิตเตอร์ในปี 2553 ที่นี่

อย่างไรก็ตามคำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ

ศุภฤกษ์ คฤหานนท์ หัวหน้างานบริการวิชาการทางดาราศาสตร์ สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ อธิบายว่าข้อความแจ้งเตือนดังกล่าวเป็น “ข่าวปลอม”

“แม้ว่าคำเตือนดังกล่าวจะใช้ศัพท์ทางวิทยาศาสตร์ แต่ศัพท์เหล่านี้ถูกนำมาใช้โดยขาดความเข้าใจในหลักการทางวิทยาศาสตร์” เขากล่าวระหว่างให้สัมภาษณ์ทางโทรศัพท์กับสำนักข่าว AFP เมื่อวันที่ 11 มีนาคม 2564 “มันคือสิ่งที่เรียกว่า pseudoscience”

นายศุภฤกษ์กล่าวว่า “รังสีคอสมิก ซึ่งถูกปล่อยออกมาจากดวงอาทิตย์หรือจากปรากฏการณ์จากนอกระบบสุริยะของเรา เช่นจากหลุมดำ หรือ จากซูเปอร์โนวา ซึ่งก็คือการระเบิดของดาวฤกษ์ขนาดใหญ่ โดยรังสีเหล่านี้ส่งผลกระทบต่ออุปกรณ์คอมพิวเตอร์เช่นไมคโครชิปคอมพิวเตอร์บนดาวเทียมได้ แต่นี่ไม่ได้หมายความว่ารังสีเหล่านี้จะมีผลต่อร่างกายเราในรูปแบบเดียวกัน”

องค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติประเทศสหรัฐอเมริกาอธิบายว่ารังสีคอสมิกคือ “อนุภาคพลังงานสูงที่เคลื่อนที่ผ่านอวกาศด้วยความเร็วที่ใกล้เคียงกับความเร็วแสง”

ในบทความฉบับนี้ องค์การบริหารมหาสมุทรและชั้นบรรยากาศแห่งชาติประเทศสหรัฐอเมริกาอธิบายว่ารังสีคอสมิกแทบจะไม่มีความเสี่ยงต่อมนุษย์และระบบต่างๆ บนโลกเลย

องค์การอวกาศยุโรปอธิบายว่า สนามแม่เหล็กและชั้นบรรยากาศของโลกทำหน้าที่ป้องกันเราจากคลื่นรังสีคอสมิกในอวกาศที่พุ่งเข้ามายังโลกอย่างต่อเนื่อง