ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพของไทยกล่าวว่าไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่พิสูจน์ว่าฟ้าทะลายโจรสามารถป้องกันการติดเชื้อโคโรนาไวรัสได้

Copyright AFP 2017-2020. All rights reserved.

สื่อท้องถิ่นของประเทศไทยได้ผลิตบทความที่กล่าวอ้างว่าฟ้าทะลายโจร ซึ่งเป็นสมุนไพรที่เพาะปลูกในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีสรรพคุณในการป้องกันหรือบรรเทาอาการจากโคโรนาไวรัสได้ คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพของไทยกล่าวว่าไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่พิสูจน์ว่าสมุนไพรชนิดนี้สามารถเสริมสร้างภูมิต้านทานหรือป้องกันการติดเชื้อโคโรนาไวรัส

บทความนี้ที่มีชื่อว่า ชู “ฟ้าทะลายโจร สู้ไวรัสโคโรนา” ถูกเผยแพร่ผ่านเว็บไซต์ของฐานเศรษฐกิจ สื่อท้องถิ่นของไทยเมื่อวันที่ 29 มกราคม 2563 ข้อมูลของเว็บไซต์ระบุว่าได้มีคนเข้ามาอ่านบทความนี้ไม่ต่ำกว่า 5 หมื่นครั้ง 

ด้านล่างคือภาพถ่ายหน้าจอของบทความ

ภาพถ่ายหน้าจอบทความออนไลน์ของฐานเศรษฐกิจ

ย่อหน้าแรกของบทความเขียนว่า

โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร ให้ความรู้ผ่านเฟซบุ๊กแฟนเพจ “Abhaithaiherb สมุนไพรอภัยภูเบศร” ถึงไวรัสโคโรน่าที่กำลังแพร่ระบาดอยู่ในขณะนี้ว่า  ในฐานะที่โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านสมุนไพร ได้แนะนำให้ดูแลภูมิคุ้มกันด้วยฟ้าทะลายโจร ซึ่งเป็นสมุนไพรที่มีความโดดเด่นใน3 ด้าน คือ 1. กระตุ้นภูมิคุ้มกัน 2. ต้านการอักเสบ 3. ต้านไวรัส โดยเฉพาะไวรัสที่ทำให้เกิดการติดเชื้อทางเดินหายใจ ทั้งนี้ ภูมิคุ้มกันที่แข็งแรง”

“เปรียบเสมือนทหารในร่างกายที่คอยปกป้องข้าศึกจากการติดเชื้อ ช่วยลดความรุนแรงจากการติดเชื้อไวรัส”

Andrographis Paniculata หรือที่คนไทยนิยมเรียกกันว่า ฟ้าทะลายโจร เป็นพืชสมุนไพรชนิดหนึ่งที่ปลูกกันในประเทศอินเดียและศรีลังกา ข้อมูลจาก WebMD สำนักพิมพ์ด้านสุขภาพของสหรัฐฯ ระบุว่ามีประวัติการนำใบและก้านดอกของสมุนไพรดังกล่าวมาใช้เป็นยาป้องกันและรักษาอาการของผู้ป่วยโรคไข้หวัดและไข้หวัดใหญ่ได้

รายงานที่อ้างสรรพคุณเกินจริงดังกล่าวได้ถูกผลิตภายหลังมีการระบาดของไวรัสโคโรนาสายพันธ์ุใหม่ในประเทศจีน โคโรนาไวรัสสายพันธ์ุใหม่นั้นได้คร่าชีวิตผู้ป่วยไปแล้วอย่างน้อย 490 คน และมีผู้ติดเชื้อในประเทศจีนมากกว่า 24,000 ราย ตามรายงานของ AFP เมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์รายงานว่าได้มีการพบการระบาดของไวรัสดังกล่าวใน 24 ประเทศทั่วโลก

AFP รายงานเมื่อวันที่ 5 กุมภาพันธ์ ว่ามีผู้ติดเชื้อไวรัสโคโรนาในไทยที่ได้รับการยืนยันแล้ว 25 ราย

บทความเดียวกันถูกโพสต์เฟซบุ๊กที่นี่และยังถูกแชร์ต่ออีก 1,700 ครั้ง

นอกจากนี้ยังมีข้อความคล้ายๆ กันเกี่ยวกับสรรพคุณของฟ้าทะลายโจร ถูกแชร์ผ่านเฟซบุ๊กที่นี่และนี่ และทางทวิตเตอร์ที่นี่และนี่

ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพของไทยอธิบายว่าปัจจุบันยังไม่มีงานวิจัยใดที่พิสูจน์ว่าสมุนไพรดังกล่าวสามารถช่วยป้องกันมนุษย์จากโคโรนาไวรัสสายพันธ์ุใหม่ได้

เภสัชกรหญิง ผกากรอง ขวัญข้าว เภสัชกรชำนาญการ โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร ให้สัมภาษณ์ทางโทรศัพท์กับ AFP เมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2563 ยืนยันว่าปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์พิสูจน์ว่าสมุนไพรฟ้าทะลายโจรมีสรรพคุณในการป้องกันหรือบรรเทาอาการของผู้ป่วยไวรัสโคโรนาสายพันธ์ุใหม่

“ไม่มีงานวิจัยที่ยืนยันว่าพืชสมุนไพรชนิดนี้สามารถป้องกันหรือบรรเทาอาการของผู้ป่วยจากไวรัสอู่ฮั่นได้” เธอกล่าว

ตามงานวิจัยฉบับนี้ที่ตีพิมพ์บนเว็บไซต์ห้องสมุดสถาบันการแพทย์แห่งชาติของสหรัฐอเมริกา Andrographis paniculata หรือว่าฟ้าทะลายโจรสามารถต้านไข้หวัดทั่วไปได้ 33% ในมนุษย์ งานวิจัยเดียวกันไม่ได้เอ่ยถึงสรรพคุณในการป้องการอาการไข้หวัดที่เกิดจากไวรัสโคโรนาแต่อย่างใด

ดร.ริชาร์ด บราวน์ ผู้จัดการโครงการภาวะฉุกเฉินทางสุขภาพและการดื้อยาต้านจุลชีพที่องค์การอนามัยโลกประเทศไทย อธิบายกับ AFP ทางอีเมลเมื่อวันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2563 ว่าปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานที่ยืนยันว่าสมุนไพรชนิดนี้สามารถเสริมสร้างภูมิต้านทาน เพื่อป้องกันรักษาหรือบรรเทาอาการที่เกิดจากไวรัสโคโรนาได้

“เราคิดว่านี่ไม่เป็นความจริง ไม่มีข้อมูลจากองค์กร WHO ที่เอ่ยถึงการนำ Herba Andrographidis มาใช้เพื่อจุดประสงค์นี้”

“แม้แต่แนวทางการจัดการทางคลินิกสำหรับโรคทางเดินหายใจตะวันออกกลางหรือว่าโรคเมอร์ส (MERS-CoV) ก็ยังไม่มีการกล่าวถึง”

ตามข้อมูล infographic นี้ที่ผลิตขึ้นโดยองค์การอนามัยโลก โรคเมอร์ส MERS-CoV เป็นโรคที่เกี่ยวข้องกับทางเดินหายใจที่มีต้นกำเนิดมาจากทวีปตะวันออกกลาง ซึ่งเป็นโคโรนาไวรัสประเภทหนึ่งงที่มีการระบาดในปี 2562 

เมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ 2563 กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุขอธิบายถึงแนวทางปฏิบัติในวิดีโอนี้ สำหรับประชาชนทั่วไปเรื่องการป้องกันการติดเชื้อโคโรนาไวรัส