คลิปวิดีโอการซ้อมรบของกองทัพไต้หวันในปี 2563 ถูกแชร์ว่าเป็นการซ้อมรบของจีน หลังการเยือนของเพโลซี

ลิขสิทธิ์ AFP 2560-2565 ขอสงวนลิขสิทธิ์

ภายหลังจากการเดินทางเยือนเกาะไต้หวันครั้งประวัติศาสตร์ของแนนซี เพโลซี ประธานสภาผู้แทนราษฎรสหรัฐฯ คลิปวิดีโอหนึ่งซึ่งมียอดรับชมหลายแสนครั้ง ได้ถูกแชร์ออกไปในโพสต์ทางสื่อสังคมออนไลน์ พร้อมคำกล่าวอ้างว่าเป็นวิดีโอการซ้อมรบของกองทัพจีนทางภาคตะวันออกของประเทศ แม้ว่ารัฐบาลจีนได้ออกมาประกาศว่าจะมีการซ้อมรบในน่านน้ำรอบเกาะไต้หวันเพื่อเป็นการตอบโต้การเยือนของเพโลซีจริง แต่คลิปวิดีโอดังกล่าวถูกแชร์ในบริบทที่เป็นเท็จ โดยวิดีโอต้นฉบับเป็นการซ้อมรบด้วยกระสุนจริงของกองทัพไต้หวันตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2563

คลิปวิดีโอความยาว 46 วินาทีนี้ ถูกโพสต์ลงเฟซบุ๊ก เมื่อวันที่ 2 สิงหาคม 2565

คำบรรยายวิดีโอเขียนว่า “สรุปข่าวช่วงสุดท้าย (2/8/2022) กองทัพจีนที่อยู่ในเมือง Fujian ได้ทำการซ้อมรบโดยการระดมยิงปืนต่อสู้อากาศยานไปยังทิศทางไต้หวัน”

วิดีโอดังกล่าวถูกแชร์ออนไลน์ในประเทศไทย ในวันเดียวกับที่นางแนนซี เพโลซี ประธานสภาผู้แทนราษฎรสหรัฐฯ เดินทางด้วยเครื่องบินไปยังกรุงไทเปในไต้หวัน

ภาพถ่ายหน้าจอของโพสต์เฟซบุ๊กที่ทำให้เข้าใจผิด

แนนซี เพโลซี สมาชิกสภาผู้แทนราษฏรจากพรรคเดโมแครต วัย 82 ปีถือเป็นเจ้าหน้าที่รัฐระดับสูงของสหรัฐฯ คนแรกที่เดินทางเยือนเกาะไต้หวันในรอบกว่า 25 ปี ขณะที่รัฐบาลปักกิ่งได้ระบุว่าการเดินทางเยือนไต้หวันของเธอถือเป็นการยั่วยุครั้งใหญ่ และทำให้เกิดความตึงเครียดไปทั่วทั้งภูมิภาค AFP รายงาน

เมื่อวันที่ 30 กรกฎาคม 2565 รัฐบาลจีนประกาศว่ากองทัพจะมีการซ้อมรบด้วยกระสุนจริง บนเกาะปิงตันในมณฑลฝูเจี้ยน ซึ่งเป็นวันเดียวกับที่คลิปวิดีโอที่ทำให้เข้าใจผิดถูกเผยแพร่ในทวิตเตอร์

คลิปวิดีโอเดียวกันถูกแชร์พร้อมคำกล่าวอ้างภาษาอังกฤษและจีน โดยมียอดรับชมนับแสนๆ ครั้ง ในโพสต์อื่นๆ ทางทวิตเตอร์ เฟซบุ๊ก และ Gettr และถูกแชร์ในโพสต์ภาษาไทยบนเฟซบุ๊กที่นี่และนี่

Firstpost สื่อในประเทศอินเดีย ได้เผยแพร่ช่วงท้ายของคลิปวิดีโอพร้อมคำกล่าวอ้างเดียวกัน ในรายงานฉบับนี้บนเว็บไซต์ เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม 2565

แม้ว่าจีนได้ประกาศว่าจะมีการซ้อมรบด้วยกระสุนจริงในน่านน้ำรอบพื้นที่เกาะไต้หวัน หลังเพโลซีเดินทางออกจากไต้หวัน แต่คลิปวิดีโอดังกล่าวไม่ได้แสดงการซ้อมรบของกองทัพจีนในปี 2565 แต่เป็นการซ้อมรบของกองทัพไต้หวันบนเกาะมัตสึในปี 2563

เกาะมัตสึอยู่ห่างจากเกาะไต้หวันออกไปทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือประมาณ 200 กิโลเมตร และอยู่ห่างจากจีนแผ่นดินใหญ่ไม่ถึง 10 กิโลเมตร เกาะมัตสึถือเป็นเกาะเพียงไม่กี่แห่งที่อยู่ภายใต้การควบคุมของไต้หวัน แม้จะอยู่ใกล้กับชายฝั่งของจีน

การซ้อมรบของกองทัพไต้หวัน

การค้นหาภาพย้อนหลังและการค้นหาด้วยคำสำคัญใน Baidu พบว่าคลิปวิดีโอดังกล่าว เป็นการนำคลิปวิดีโอสองตัวมารวมเป็นคลิปเดียว

คลิปวิดีโอต้นฉบับถูกเผยแพร่ในรายงานข่าวของ Haike News สื่อทางการของจีน เมื่อวันที่ 13 พฤศจิกายน 2563

คำบรรยายโพสต์วิดีโอแปลเป็นภาษาไทยว่า “ผู้คนบนเกาะมัตสึบันทึกภาพการซ้อมรบด้วยกระสุนจริงของกองทัพไต้หวัน โดยกิจกรรมนี้ทำให้ผู้คนบนเกาะเดินทางมาดูและถ่ายภาพเหตุการณ์ดังกล่าว”

ด้านล่างคือการเปรียบเทียบภาพถ่ายหน้าจอระหว่างวิดีโอในโพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิด (ซ้าย) และวิดีโอจากรายงานของ Haike News (ขวา):

เปรียบเทียบภาพถ่ายหน้าจอระหว่างวิดีโอในโพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิด (ซ้าย) และวิดีโอจากรายงานของ Haike News (ขวา)

สื่อท้องถิ่น Matsu News รายงานเช่นกันว่าการซ้อมรบดังกล่าวถูกจัดขี้นในช่วงค่ำของวันที่ 6 พฤศจิกายน 2563 ก่อนการวิ่งมาราธอนท้องถิ่น

เนื้อหาบางส่วนของรายงานดังกล่าวแปลเป็นภาษาไทยว่า “ผู้บัญชาการ Zhang Yuan-xun กล่าวว่ากิจกรรมนี้จัดขึ้นเพื่อเปิดการแข่งวิ่งมาราธอน การซ้อมรบดังกล่าวจะแสดงให้เพื่อนร่วมชาติเราได้เห็นถึงความสามารถในการปกป้องอธิปไตยแนวหน้าของเราซึ่งอยู่ที่มัตสึ”

แผ่นป้ายระลึกเหตุการณ์การซ้อมรบดังกล่าว ซึ่งปรากฏอยู่ในรายงานของ Matsu News เป็นอีกหนึ่งหลักฐานที่ชี้ว่าการซ้อมรบดังกล่าวจัดขึ้นใกล้สวนสาธารณะเจิ่นเก๋อไต้ต้าน บนเกาะมัตสึ

ด้านล่างคือการเปรียบเทียบป้ายแผ่นโลหะดังกล่าวตามที่ปรากฏอยู่ในคลิปวิดีโอ (ซ้าย) และภาพถ่ายหน้าจอจากพื้นที่เดียวกันในแผนที่ของกูเกิล (ขวา):

เปรียบเทียบป้ายแผ่นโลหะดังกล่าวตามที่ปรากฏอยู่ในคลิปวิดีโอ (ซ้าย) และภาพถ่ายหน้าจอจากพื้นที่เดียวกันในแผนที่กูเกิล (ขวา)

รายงานของ MyGoPen ซึ่งเป็นเว็บไซต์ตรวบสอบข้อเท็จจริงของไต้หวันได้ยืนยันสถานที่ที่ปรากฏอยู่ในคลิปวิดีโอดังกล่าว

รายงานของ MyGoPen พบคลิปวิดีโอนี้ที่แสดงสถานที่เดียวกันกับในคลิปวิดีโอที่ทำให้เข้าใจผิด ซึ่งอยู่ห่างจากสวนสาธารณะบนเกาะมัตสึ ออกไปราว 1.5 กิโลเมตร

ด้านล่างคือการเปรียบเทียบภาพถ่ายหน้าจอระหว่างคลิปวิดีโอในโพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิด (ซ้าย) และวิดีโอยูทูป (ขวา) ที่แสดงจุดสังเกตที่สอดคล้องกัน:

เปรียบเทียบภาพถ่ายหน้าจอระหว่างคลิปวิดีโอในโพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิด (ซ้าย) และวิดีโอยูทูป (ขวา)

สถานที่เดียวกันปรากฏอยู่ในคลิปวิดีโอทั้งสองฉบับ ไม่ว่าจะเป็นแนวกั้นข้างถนน (วงกลมสีเขียวและส้ม) ช่องว่างระหว่างแนวกั้น (วงกลมสีแดง) ไฟถนนรูปทรงเดียวกัน (วงกลมสีน้ำเงิน) และเขาลูกเดียวกันที่บริเวณด้านหลังไฟถนน (วงกลมสีน้ำเงินและเหลือง)

AFP ได้สอบถามไปยังสำนักข่าวทางการทหารของไต้หวัน ซึ่งเป็นหน่วยงานของกองทัพไต้หวัน โดยได้รับคำตอบว่า จากรายงานของ MyGoPen สามารถสรุปได้ว่าคลิปวิดีโอในโพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิดแสดงกิจกรรมการซ้อมรบของกองทัพไต้หวันในปี 2563