ภาพทีมกู้ภัยในถ้ำบนโลกออนไลน์เป็นภาพที่สร้างด้วยเอไอ

เผยแพร่ วันที่ 4 มิถุนายน 2569 เวลา 09:54
ใช้เวลาอ่านประมาณ 1 นาที
เขียนโดย: Chayanit ITTHIPONGMAETEE, AFP ประเทศไทย

ท่ามกลางปฏิบัติการของทีมกู้ภัยนานาชาติในการช่วยชีวิตชาวลาวออกจากถ้ำในเดือนพฤษภาคม 2569 ผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์ได้แชร์ภาพที่สร้างด้วยเอไอ โดยอ้างว่าเป็นภาพถ่ายเจ้าหน้าที่กู้ภัยจากมูลนิธิร่วมกตัญญูขณะเข้าช่วยเหลือผู้รอดชีวิตภายในถ้ำ แต่ทางมูลนิธิยืนยันกับ AFP ว่าไม่ได้ส่งอาสาสมัครเข้าร่วมภารกิจครั้งนี้ นอกจากนี้ จากการตรวจสอบของ AFP พบว่าภาพดังกล่าวถูกสร้างขึ้นด้วยเครื่องมือเอไอของกูเกิล

"วินาทีที่หน่วยกู้ภัยของไทยไปเจอคนงานชายลาว5คน ดูพวกเขาหิวข้าวและอิดโรยเพราะความหิวแต่พวกเขาทั้งห้าสุขภาพร่างกายดี" โพสต์เฟซบุ๊กเมื่อวันที่ 28 พฤษภาคม 2569 เขียนคำบรรยาย

โพสต์ดังกล่าวแชร์ภาพที่เผยให้เห็นเจ้าหน้าที่กู้ภัยส่งน้ำดื่มและสิ่งของให้กับชายกลุ่มหนึ่งที่อยู่ภายในถ้ำ โดยหนึ่งในเจ้าหน้าที่กู้ภัยนั้นสวมชุดเครื่องแบบที่ติดป้ายชื่อ "Ruamkatanyu" หรือมูลนิธิร่วมกตัญญู (ลิงก์บันทึก)

โพสต์ดังกล่าวมียอดไลค์กว่า 3,200 ครั้ง และถูกแชร์ต่ออีกกว่า 100 ครั้ง

ภาพถ่ายหน้าจอของโพสต์เฟซบุ๊กที่แชร์ภาพที่สร้างด้วยเอไอ โดย AFP ได้เพิ่มกากบาทสีแดงและสัญลักษณ์ AI

ภาพดังกล่าวถูกแชร์ในโพสต์เฟซบุ๊กและอินสตาแกรม หนึ่งวันหลังทีมกู้ภัยระบุว่าพบผู้รอดชีวิต 5 คน จากทั้งหมด 7 คนที่ติดอยู่ภายในถ้ำที่ประเทศลาว (ลิงก์บันทึก)

รายงานระบุว่า ชาวบ้านกลุ่มนี้ได้เข้าไปค้นหาทองคำในแขวงไชยสมบูรณ์ที่ตั้งอยู่ทางตอนกลางของลาวเมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม ก่อนจะติดในถ้ำเนื่องจากน้ำป่าที่ไหลหลากเข้ามา

AFP รายงานว่า ทีมกู้ภัยจากประเทศลาว ไทย และอีกหลายประเทศ กำลังเร่งค้นหาทางเข้าถ้ำในจุดอื่น ๆ เพื่อค้นหาผู้สูญหายที่ยังติดถ้ำอยู่อีก 2 ราย (ลิงก์บันทึก)

ความคิดเห็นใต้โพสต์ดังกล่าวแสดงให้เห็นว่าผู้ใช้งานจำนวนมากเชื่อว่าภาพนี้เป็นภาพจากเหตุการณ์จริง

"ดูแล้วซึ้งใจในความเมตตาของคนทีให้และคนทีรับน่าสงสารถ้าไม่มีใครช่วยพวกเขาจะเป็นอย่างไร" ผู้ใช้งานเฟซบุ๊กรายหนึ่งเขียนแสดงความคิดเห็น

"โชคดีที่ร่างกายของพวกเขาแข็งแกรงในการทำงานพอเขามาอยู่ในสภาพนี้เขาเลยทนไหว ถ้าไม่เคยผ่านการทำงานแบบโหดนี้คงไม่ได้เห็นนั่งยิ้มได้อย่างนี้หรอกนะ" ผู้ใช้งานเฟซบุ๊กอีกรายระบุ

อย่างไรก็ตาม นี่ไม่ใช่ภาพถ่ายจากเหตุการณ์จริง

ตัวแทนจากมูลนิธิร่วมกตัญญูเปิดเผยกับ AFP ทางโทรศัพท์เมื่อวันที่ 3 มิถุนายนว่า ทางมูลนิธิไม่ได้ส่งอาสาสมัครเข้าร่วมปฏิบัติการดังกล่าว ซึ่งขัดแย้งกับภาพที่ปรากฏบนโลกออนไลน์

"ทางมูลนิธิไม่ได้ส่งใครไปถ้ำที่ประเทศลาว" เจ้าหน้าที่จากมูลนิธิร่วมกตัญญูระบุกับ AFP

"ครั้งล่าสุดที่เราส่งอาสาสมัครไปกู้ภัยในถ้ำคือเหตุการณ์ที่ถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน" ตัวแทนระบุเพิ่มเติม โดยกล่าวถึงปฏิบัติการกู้ภัยครั้งประวัติศาสตร์เมื่อปี 2561 ที่มีการช่วยเหลือเด็ก ๆ 12 คนและโค้ชฟุตบอลออกมาได้อย่างปลอดภัยหลังพวกเขาติดอยู่ภายในถ้ำนานกว่าสองสัปดาห์ (ลิงก์บันทึก)

นอกจากนี้ คลิปวิดีโอที่เผยแพร่โดย AFP ซึ่งบันทึกโดย นรเศรษฐ์ ปาละสิงห์ นักดำน้ำถ้ำชาวไทย แสดงให้เห็นบรรยากาศภายในถ้ำ โดยนักดำน้ำกู้ภัยทั้งหมดสวมใส่ชุดดำน้ำที่แตกต่างออกไป

เปรียบเทียบระหว่างภาพที่สร้างด้วยเอไอ (ซ้าย) และภาพปฏิบัติการกู้ภัยในถ้ำที่เผยแพร่โดย AFP (ขวา)

การวิเคราะห์ภาพด้วยเครื่องมือตรวจจับซินธ์ไอดี (SynthID Detector) พบลายน้ำดิจิทัลที่ยืนยันว่ามีแนวโน้ม "สูงมาก" ที่ภาพนี้ถูกสร้างขึ้นด้วยเครื่องมือเอไอของกูเกิล (ลิงก์บันทึก)