ประชาชนกลุ่มผู้สูงอายุเข้าแถวเพื่อรับการฉีดวัคซีนโควิด-19 ที่ศูนย์ฉีดวัคซีนสถานีกลางบางซื่อในกรุงเทพฯ เมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม 2564 ( AFP / LILLIAN SUWANRUMPHA)

ผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์ในประเทศไทย แชร์คำกล่าวอ้างเท็จเรื่อง ‘สัญญาณเตือนโรคหลอดเลือดสมอง’

ลิขสิทธิ์ AFP 2560-2565 ขอสงวนลิขสิทธิ์

คำกล่าวอ้างที่เตือนภาวะลิ่มเลือดอุดตันจะมีสัญญาณเป็นอาการเสมหะตกค้างในเลือด ปวดหัวเรื้อรัง และอาการปวดเมื่อยตามร่างกาย อย่างไรก็ตาม คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญด้านประสาทวิทยาอธิบายกับ AFP ว่าสัญญาณเตือนของภาวะลิ่มเลือดอุดตันคือ อาการแขนขาอ่อนแรงอย่างฉับพลัน อาการชาที่ด้านใดด้านหนึ่งของใบหน้า การพูดไม่ชัด และปัญหาในการทรงตัว

คำกล่าวอ้างนี้ถูกโพสต์ลงเฟซบุ๊ก เมื่อวันที่ 6 กันยายน 2565

คำบรรยายโพสต์ดังกล่าวเขียนว่า: “เสมหะตกค้างในเลือด ปวดหัวเรื้อรัง หนักเนื้อหนักตัว โบราณว่าปล่อยทิ้งไว้นาน สะสมเป็นลิ่มเลือดในสมอง เสี่ยงอัมพฤกษ์ อัมพาต”

ภาพถ่ายหน้าจอของโพสต์เฟซบุ๊กที่ทำให้เข้าใจผิด

ข้อมูลจากศูนย์ป้องกันและควบคุมโรคของประเทศสหรัฐอเมริการะบุว่าโรคหลอดเลือดในสมองเฉียบพลันเกิดขึ้นเมื่อมีลิ่มเลือดหรืออนุภาคอื่นๆ อุดตันในเส้นเลือดใหญ่ที่เชื่อมต่อไปกับสมอง

คำกล่าวอ้างเดียวกันถูกแชร์ที่นี่ นี่และนี่ ทางเฟซบุ๊ก โดยโพสต์ดังกล่าวมียอดไลค์นับพัน และถูกแชร์ต่ออีกหลายครั้ง

ผู้ใช้เฟซบุ๊กบางคนเชื่อเนื้อหาในโพสต์ดังกล่าว โดยมีคนหนึ่งเขียนว่า: “เป็บอยู่คะตอนนี้ ขอวิธีแก้ด้วยคะคุณหมอ”

ขณะที่อีกคนถามว่า “แก้ยังไงดีคะ”

อย่างไรก็ตาม คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ

‘อาการที่สามารถเป็นได้หลายโรค’

พญ.ทัศนีย์ ตันติฤทธิ์ศักดิ์ นายกสมาคมประสาทวิทยาแห่งประเทศไทย อธิบายว่าคำกล่าวอ้างเรื่องอาการในโพสต์ทางสื่อสังคมออนไลน์ไม่ได้เป็นสัญญาณเตือนของโรคหลอดเลือดในสมอง

“อาการหลักของผู้ป่วยโรคเส้นเลือดในสมองตีบคือพูดลำบาก ปัญหาการทรงตัว และอาการชาที่ด้านใดด้านหนึ่งของใบหน้า” เธอกล่าวระหว่างการให้สัมภาษณ์กับ AFP เมื่อวันที่ 19 กันยายน 2565 “สำหรับวิธีรักษาโรคหลอดเลือดในสมอง แพทย์จะทำการวินิจฉัยผู้ป่วย แล้วจะมีการฉีดยาเพื่อละลายลิ่มเลือด หรือใช้สายสวนเพื่อลากลิ่มเลือดออกโดยตรง”

นพ.ธนบูรณ์ วรกิจธำรงค์ชัย จากสถาบันประสาทวิทยาแห่งประเทศไทย กล่าวเช่นกันว่าอาการที่ปรากฏอยู่ในโพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิดอาจจะเป็นสัญญาณเตือนของโรคอื่นๆ ได้ พร้อมระบุว่าบุคคลที่มีอาการดังกล่าวควรเข้าพบแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัย

“เมื่อคุณมีเลือดผสมในเสมหะ นี่เป็นสัญญาณว่าระบบทางเดินหายใจมีปัญหา ไม่ใช่ระบบไหลเวียนโลหิตอย่างภาวะลิ่มเลือดอุดตัน” เขากล่าวกับ AFP “นอกจากนี้อาการปวดศรีษะและตามร่างกายอาจจะเกิดจากความเครียด ไข้หวัด หรือพักผ่อนไม่เพียงพอ อาการที่ระบุในโพสต์เป็นอาการที่บ่งบอกได้หลายโรค”

เขากล่าวต่อว่าอาการที่ชัดเจนที่สุดของผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดตัน มักจะเกิดขึ้นทันที ซึ่งรวมถึงการพูดลำบาก ความรู้สึกอ่อนแรงหรืออัมพฤกษ์ที่ด้านหนึ่งของใบหน้า (Bell's Palsy) และแขนขาอ่อนแรง

ข้อมูลเกี่ยวกับสัญณาณเตือนโรคหลอดเลือดในสมองบนเว็บไซต์ของ NHS หรือบริการสุขภาพแห่งชาติในสหราชอาณาจักร  ระบุเช่นกันว่าอาการชาบริเวณใบหน้า แขน และการพูดไม่ชัดเป็นสัญญาณเตือนโรคหลอดเลือดในสมอง

ภาพถ่ายหน้าจอจากเว็บไซต์ของ NHS

ลิ่มเลือดมักจะก่อตัวในส่วนของเส้นเลือดใหญ่ที่แคบลงจากไขมันที่จับตัวเป็นก้อน โดย NHS ระบุว่าพฤติกรรมเช่นการสูบบุหรี่ การรับประทานแอลกอฮอล์เกินขนาด และโรคอ้วน สามารถเป็นตัวเร่งกระบวนการนี้ดังกล่าวได้

ก่อนหน้านี้ AFP ได้ตรวจสอบคำกล่าวอ้างเกี่ยวกับภาวะลิ่มเลือดอุดตันไปแล้วที่นี่ นี่ นี่และนี่